Τελικά ποιες σπουδές εξασφαλίζουν μια πετυχημένη σταδιοδρομία;
Τελικά ποιες σπουδές εξασφαλίζουν μια πετυχημένη σταδιοδρομία;
Η συζήτηση για την εκπαίδευση στα ελληνικά Α.Ε.Ι. και την προετοιμασία των φοιτητών για τις προκλήσεις της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης είναι αναμφισβήτητα κρίσιμη. Σε μια εποχή που η τεχνολογία εξελίσσεται με ραγδαίους ρυθμούς, πολλά τμήματα των πανεπιστημίων έχουν αρχίσει να ενσωματώνουν σύγχρονα προγράμματα σπουδών που εστιάζουν σε τομείς όπως η ψηφιακή τεχνολογία, η ανάλυση δεδομένων, η τεχνητή νοημοσύνη και η κυβερνοασφάλεια. Αυτές οι ειδικότητες/πεδία συντρέχουν συχνά με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας και απαιτούν γνώσεις και τις δεξιότητες που απαιτούνται για να επιτύχουν σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο επαγγελματικό τοπίο.
Ωστόσο, παρά τις σημαντικές αυτές εξελίξεις, η ευαισθητοποίηση γονέων και μαθητών για τις διαθέσιμες επιλογές σπουδών και τις επαγγελματικές προοπτικές παραμένει περιορισμένη. Πολλοί νέοι δεν γνωρίζουν τις προοπτικές που προσφέρουν ορισμένα τμήματα, γεγονός που μπορεί να τους οδηγήσει σε λανθασμένες επιλογές. Για παράδειγμα μπορεί να μη γνωρίζουν ότι οι απόφοιτοι του τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας μπορούν να εμπλακούν στην Τεχνολογία Λογισμικού ή ότι από ένα τμήμα όπως το Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επιστήμης μπορεί να εκπαιδευτεί στη χρήση και ανάπτυξη τεχνολογίας αιχμής που σχετίζεται με την Εικονική Πραγματικότητα, τα τρισδιάστατα γραφικά και την Τεχνητή Νοημοσύνη. Επίσης μπορεί να υποτιμούν ένα τμήμα με τίτλο «Αεροδιαστημικής επιστήμης και Τεχνολογίας» αγνοώντας ότι συνδέεται με μια βιομηχανία στην Ελλάδα που έχει ετήσιο τζίρο 350 εκατομμυρίων ευρώ και προσφέρει θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης.
Πέρα από αυτά όμως, οι νέες μορφές εργασίας έχουν επηρεάσει τη ζήτηση για συγκεκριμένα επαγγελματικά προφίλ, ενισχύοντας την ανάγκη για ανάπτυξη ή αναβάθμιση δεξιοτήτων (reskilling/upskilling). Οι απόφοιτοι καλούνται να προσαρμοστούν σε ένα δυναμικό και συχνά αβέβαιο εργασιακό περιβάλλον, όπου η ικανότητα προσαρμογής και η διά βίου μάθηση είναι κρίσιμες για την επαγγελματική τους ανάπτυξη.
Επιπλέον, είναι σημαντικό να αναγνωριστεί ότι η αγορά εργασίας δεν αφορά μόνο την καριέρα, αλλά και την προσωπική ικανοποίηση και την κοινωνική ευθύνη. Οι νέοι πρέπει να αποκτούν όχι μόνο τεχνικές γνώσεις, αλλά και δεξιότητες που θα τους επιτρέψουν να είναι καινοτόμοι και υπεύθυνοι πολίτες στον σύγχρονο κόσμο. Ταυτόχρονα πέρα από την αυτονόητη εξυπηρέτηση των βιοτικών αναγκών και της ποιότητας ζωής που θα πρέπει να εξασφαλίζει η εργασία τους, θα πρέπει να ανταποκρίνεται και στις επαγγελματικές του αξίες γεγονός που θα τους προσφέρει σημαντική ικανοποίηση.
Συνολικά, αν και υπάρχουν αξιόλογες πρωτοβουλίες στα ελληνικά Α.Ε.Ι., απαιτείται μεγαλύτερη προβολή και υποστήριξη αυτών των προγραμμάτων. Έτσι, οι νέοι θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν σπουδές που θα τους εξασφαλίσουν μια επιτυχημένη και ικανοποιητική καριέρα στο μέλλον, συμβάλλοντας παράλληλα στην ανάπτυξη μιας βιώσιμης κοινωνίας.
Από την άλλη, οι δεξιότητες, είτε είναι ήπιες είτε τεχνικές, μεταβιβάσιμες ή μη, διαδραματίζουν καταλυτικό ρόλο καθώς συμβάλλουν στην αποτελεσματική προσαρμογή σε διαφορετικά περιβάλλοντα εργασίας. Οι ήπιες δεξιότητες, όπως η επικοινωνία και η συνεργασία, είναι κρίσιμες για την ομαλή λειτουργία της ομάδας και την επίτευξη κοινών στόχων. Οι τεχνικές δεξιότητες, από την άλλη, παρέχουν τις απαραίτητες γνώσεις και ικανότητες για την εκτέλεση συγκεκριμένων εργασιών.
Η ικανότητα να μεταφέρουμε δεξιότητες από τον ένα τομέα στον άλλο είναι επίσης σημαντική, καθώς επιτρέπει την ευελιξία και την προσαρμοστικότητα σε έναν συνεχώς μεταβαλλόμενο εργασιακό κόσμο. Έτσι, η ανάπτυξη και η εκπαίδευση σε αυτές τις δεξιότητες είναι κρίσιμη για την επαγγελματική ανάπτυξη και την επιτυχία.
Ως επιστημονική ομάδα, συχνά εστιάζουμε στο ζήτημα αυτό επιμένοντας στην μεγάλη αξία που έχει για το χτίσιμο μιας σταδιοδρομίας με τις θετικότερες προοπτικές. Η έγκυρη πληροφόρηση για κάθε νέο δεδομένο αλλά και η διερεύνηση των ατομικών χαρακτηριστικών και αξιών μπορεί να οδηγήσει σε επιλογές -κάποιες φορές και απρόσμενες- που θα αποφέρουν την επίτευξη επαγγελματικών στόχων.
Γιώργος Αγγουράς, Σύμβουλος Σταδιοδρομίας | EMPLOY EDU Σύμβουλοι Εκπαίδευσης & Σταδιοδρομίας