10 κορυφαίες τεχνολογίες, σύμφωνα με το World Economic Forum

 Η τέταρτη βιομηχανική επανάσταση φέρνει στο προσκήνιο εκατοντάδες νέες εξειδικεύσεις και επαγγέλματα. Με βάση έρευνες και συλλογή δεδομένων εξετάζουμε τα αναδυόμενα δυναμικά πεδία, όπως και τις δεξιότητες, τις γνώσεις και το τεχνικό υπόβαθρο που μπορεί να μας δώσει το συγκριτικό πλεονέκτημα στην αγορά εργασίας.

Ο συνδυασμός του ψηφιακού και ανθρώπινου παράγοντα αποτελεί το συστατικό της επιτυχίας στα επαγγέλματα του μέλλοντος. Οι νέες τεχνολογίες αναπτύσσονται διαρκώς σε πεδία όπως η ανάλυση δεδομένων, η μηχανική, το υπολογιστικό νέφος κ.α, ενώ παράλληλα αναδεικνύεται η ανάγκη για ανθρώπινη αλληλεπίδραση. Επομένως, στα αναπτυσσόμενα πεδία απαιτούνται τόσο οι τεχνικές, όσο και οι κοινωνικές δεξιότητες. Επιχειρηματικές δεξιότητες, εξειδικευμένες βιομηχανικές δεξιότητες, τεχνολογικές, γενικές δεξιότητες και soft skills αποτελούν ορισμένα παραδείγματα. Επιπλέον, οι ρόλοι που αναδείχθηκαν περισσότερο σε θέσεις υψηλής ζήτησης αφορούν ειδικούς τεχνητής νοημοσύνης, ιατρικούς μεταγραφολόγους, επιστήμονες της αναλυτικής και των δεδομένων, ειδικούς επιτυχίας πελατών, full stack engineers. Από την άλλη, σε θέσεις με μικρότερη απήχηση οι ρόλοι που ξεχώρισαν αφορούν το social media management, growth hacking, τεχνικούς ανεμογεννητριών και βιοαερίων, όπως και ανθρώπους που ασχολούνται με το green marketing. 

Η τέταρτη βιομηχανική επανάσταση, η δημογραφική αλλαγή, η βιομηχανική μετάβαση και οι διαρκώς μεταβαλλόμενες ανάγκες των καταναλωτών έχουν ως αποτέλεσμα την δημιουργία χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας, ειδικοτήτων και ευκαιριών για πολλούς ανθρώπους να εκπληρώσουν τις προσδοκίες τους και να αναδείξουν τις προοπτικές τους. Ωστόσο, είναι έντονη η παρουσία των κινδύνων των άνισων ευκαιριών, των απολύσεων και της ανισότητας απολαβών. Επιπλέον, η έντονη συνεργασία μεταξύ ιδιωτικού και δημοσίου τομέα επηρεάζει όχι μόνο την παγκόσμια αγορά, αλλά και την προσωπική εξέλιξη του κάθε ατόμου, κινητοποιώντας την δράση για καλύτερη εκπαίδευση, εργασία και δεξιότητες. 

Το φαινόμενο της δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας, που διαρκώς αναπτύσσεται, οφείλεται αφενός στις μετακινήσεις εργαζομένων που βρίσκονται ήδη στην αγορά εργασίας, λόγω αλλαγής ενδιαφερόντων ή κάλυψης θέσεων ανθρώπων που εξήλθαν από τον επαγγελματικό στίβο και αφενός στην εκ νέου πρόσληψη ανθρώπων για θέσεις εργασίας που σπεύδουν να εξυπηρετήσουν νέες ανάγκες των καταναλωτών. Ουσιαστικά, η τέταρτη βιομηχανική επανάσταση αντικαθιστά πληθώρα επαγγελμάτων με άλλα εντελώς καινούρια, δίνοντας βαρύτητα σε αντίστοιχες νέες ομάδες δεξιοτήτων σε υψηλόβαθμες αλλά και χαμηλόβαθμες θέσεις. Έρευνες του World Economic Forum to 2018 τόνισαν τη σημασία της διατήρησης των δεξιοτήτων που απέκτησε το άτομο από προηγούμενες εργασιακές εμπειρίες, όπως επίσης και τη σημασία της επανεκπαίδευσης (reskilling) και της δια βίου μάθησης. 

Το LinkedIn και η Burning Glass Technologies αποτελούν τις δύο δυναμικές εταιρείες που προσφέρουν μοναδικά δεδομένα, σχετικά με τις επαγγελματικές ευκαιρίες στην νέα παγκόσμια οικονομία, στηριζόμενες σε στατιστικά δεδομένα πραγματικού χρόνου από αναρτήσεις θέσεων εργασίας, ποσοστά προσλήψεων και έρευνες οικονομικών γραφημάτων. 

Από έρευνες των εταιρειών αυτών προέκυψαν επτά επαγγελματικές κατηγορίες που αναπτύσσονται περισσότερο και που προσφέρουν όλο και περισσότερες ευκαιρίες σε επαγγελματίες (το διάστημα 2020-2022). Πρόκειται για τους κλάδους της Μηχανικής και της Υπολογιστικής Νέφους, των Ανθρώπων και του Πολιτισμού, της Ανάπτυξης Προϊόντων, της Πράσινης Οικονομίας, ενώ οι επαγγελματικές κατηγορίες που έχουν τη μεγαλύτερη ζήτηση είναι τα Δεδομένα και η Τεχνητή Νοημοσύνη, οι Πωλήσεις, το Marketing και το Περιεχόμενο και η Οικονομία της Φροντίδας. Επίσης, σύμφωνα με το Future of Jobs Report του World Economic Forum, μέχρι το 2023 το 37% του ανοίγματος θέσεων σε ανερχόμενα επαγγέλματα θα αφορά τον κλάδο της Οικονομίας της Φροντίδας, ενώ ακολουθούν τα προαναφερθέντα επαγγέλματα που θα καλύψουν ποσοστά των 17-12%. 

Φυσικά, οι κοινωνικες και κρατικές εξελίξεις επηρεάζουν την ανάπτυξη των επαγγελμάτων, όπως και την διαμόρφωση των εργασιακών ρόλων. Για παράδειγμα, η Πράσινη Οικονομία επηρεάζεται από τις επενδύσεις του κράτους στις υποδομές επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Από την άλλη, η Οικονομία της Φροντίδας επηρεάζεται από την είσοδο και έντονη δραστηριοποίηση των γυναικών στην αγορά εργασίας. Μάλιστα πρόκειται για έναν κλάδο που συγκεντρώνει τα επαγγέλματα με τη μεγαλύτερη ζήτηση στις Η.Π.Α. Ρόλοι όπως Ιατρικοί βοηθοί, προσωπικοί βοηθοί, γυμναστές. Όσο για την Πράσινη Οικονομία, παρόλο που τα συνολικά νούμερα του κλάδου είναι χαμηλά, εξειδικευμένοι ρόλοι βρίσκουν μεγάλη ανάπτυξη. Μηχανικοί εγκαταστάσεων ηλιακής ενέργειας, τεχνικοί μεθανίου, πράσινοι διαφημιστές αποτελούν διαρκώς ανερχόμενους ρόλους. Στην επιστήμη των Δεδομένων, ο πλέον ανερχόμενος ρόλος της νέας οικονομίας είναι αυτός του Ειδικού Τεχνητής Νοημοσύνης, ωστόσο ο αριθμός των ευκαιριών είναι ακόμη χαμηλός, σε αντίθεση με τη θέση του Αναλυτή Δεδομένων, που παρόλο που αναπτύσσεται αργά, παρουσιάζει περισσότερες ευκαιρίες απασχόλησης. 

Σύμφωνα με έρευνες του LinkedIn και της Παγκόσμιας Τράπεζας υπάρχουν γενικές κατηγορίες χρήσιμων δεξιοτήτων, οι οποίες περιέχουν επιμέρους σχετικές δεξιότητες, και φυσικά η σημασία τους διαφέρει σε κάθε επαγγελματικό κλάδο. Τα Business Skills αφορούν τη βελτίωση και τη δημιουργία μιας επιχείρησης και εμπεριέχουν δεξιότητες Marketing, Project Management, Business Development κ.α. Βρίσκουν έντονη εφαρμογή σε επαγγελματικά πεδία όπως η διαφήμιση, οι πωλήσεις, το περιεχόμενο και γενικώς τομείς που έχουν να κάνουν με τον άνθρωπο και τον πολιτισμό. Τα Specialised Industry Skills εφαρμόζονται κυρίως στη δημιουργία υλικού μέσω της υπολογιστικής επιστήμης, την επεξεργασία video και πολυμέσων στη διαφήμιση, τη ραδιοθεραπεία στις επιστήμες φροντίδας και γενικά σε όλους του κλάδους που αφορούν τις ψηφιακές τεχνολογίες και την δημιουργία περιεχομένου μέσω αυτών. Τα General-Soft Skills βρίσκουν εφαρμογή σχεδόν σε όλους τους κλάδους επαγγελμάτων με ποσοστό Μ.Ο περίπου 15%. Στην κατηγορία αυτή συναντάμε ηγετικές δεξιότητες, δεξιότητες επικοινωνίας, διαπραγμάτευσης, δημιουργικότητας, ομαδικού πνεύματος κ.α. Οι βασικές δεξιότητες τεχνολογίας (Tech Baseline Skills) καλύπτουν μαζί με το Business (που ξεπερνά το 50% σε ορισμένους κλάδους) το μεγαλύτερο μέρος των δεξιοτήτων στην πλειοψηφία των επαγγελμάτων (γύρω στο 50%). Εδώ συντάμε δεξιότητες όπως Web Design, Social Media, Online Marketing, Τηλεπικοινωνίες, αλλά και δεξιότητες του Software Design. Από την άλλη, πηγαίνοντας ένα βήμα παρακάτω, τα Tech Disruptive Skills είναι η κατηγορία των τεχνολογικών δεξιοτήτων που χρησιμοποιούνται για να διαμορφώσουν τα επιχειρησιακά μοντέλα και την ευρύτερη αγορά εργασίας. Η κυβερνοασφάλεια, η επιστήμη των δεδομένων, το υπολογιστικό νέφος, ο αυτοματισμός και η ρομποτική είναι ορισμένοι δυναμικοί κλάδοι που εξελίσσονται όλο και περισσότερο στο σημερινό επαγγελματικό στίβο και οι αντίστοιχες δεξιότητες χρειάζονται σε όλους τους επαγγελματίες των συγκεκριμένων ειδών. 

Ανάλογα με τον επαγγελματικό κλάδο, η ανάγκη για νέες δεξιότητες όλο και μεγαλώνει, δίνοντας συγκριτικό πλεονέκτημα στους επαγγελματίες του εκάστοτε χώρου. Στα επαγγέλματα υγείας οι καινοτόμες δεξιότητες της επιστήμες της ευημερίας, της διαχείρισης πόνου, της κατανόησης του σώματος και των αναγκών μας, της νοσηλευτικής πληροφορικής και διοίκησης γίνονται όλο και πιο απαραίτητες. Στον τομέα της επιστήμης των δεδομένων και της τεχνητής νοημοσύνης απαιτούνται δεξιότητες στη χρήση του τεχνητού νευρωνικού δικτύου, λογισμικών όπως το Tensorflow, γλώσσες προγραμματισμού όπως η Python και η μηχανική μάθηση γενικώς. Επίσης, πεδία όπως η μηχανική μάθηση και το deep learning, οι αλγόριθμοι, ο προγραμματισμός και η δυνατότητα χρήσης Tensorflow αποτελούν δεξιότητες που εφάπτονται και στον κλάδο της μηχανικής και του υπολογιστικού νέφους. Τα λεγόμενα πράσινα επαγγέλματα από την άλλη, ασχολούνται με το διεθνές περιβαλλοντικό management, την διαχείριση και πολιτική των υδάτινων πηγών και της μόλυνσης των υπόγειων υδάτων, όπως και με τον κλάδο του GIS (Geographic Information Systems). Το μάρκετινγκ, οι πωλήσεις και το περιεχόμενο απαιτούν δεξιότητες των social media και του ψηφιακού μάρκετινγκ όπως αναλυτική, viral marketing, δεξιότητες επιστήμης της ευημερίας και του SEO (Search Engine Optimization). Ο τομέας που ασχολείται με τους ανθρώπους και τον πολιτισμό, χρειάζεται πολλές δεξιότητες του HR (κλάδο ανθρώπινου δυναμικού), όπως είναι το employment engagement, διαχείριση της απόδοσης, στρατηγικές αποζημίωσης και οτιδήποτε έχει να κάνει με την βελτίωση της ποιότητας της εργασιακής ζωής των ανθρώπων. Τέλος, στο κομμάτι του product development, οι επαγγελματίες του χώρου διαθέτουν δεξιότητες όπως project planning, το design και τις μεθόδους προώθησης του προϊόντος, δεξιότητες UX (user experience) όπως και του software. 

Βλέπουμε λοιπόν πως το μυστικό της επιτυχίες σε όλους αυτούς τους νέους και καινοτόμους τομείς είναι η απόκτηση πολλαπλών και διαφορετικών δεξιοτήτων, όπως φυσικά και η διεπιστημονικότητα. Ο συνδυασμός γνωστικών αντικειμένων φαινομενικά άσχετων μεταξύ τους μπορεί να εξελίξει κατά πολύ την επαγγελματική μας πορεία σε οποιοδήποτε σύγχρονο κλάδο. 

EMPLOY EDU Σύμβουλοι Εκπαίδευσης & Τεχνολογίας